Avcılık tüm Türkiye’de Yasaklandı! 2023

Avcılık tüm Türkiye’de Yasaklandı! Tarım ve Orman Bakanlığı, Kara Avcılığı Kanunu 5 ve 12’nci maddesi kapsamında... 

2022-2023 Avlanma Pulları Kulübümüze gelmiştir

2022-2023 Av sezonu Ülkemize hayırlı uğurlu kazasız bir sezon olsun. 280 Pul + Aidat 1 TL + Vergi 497 TL Üyelerimiz... 

2022-2023 Mak Kararları

Bu konuda gelen yazıyı sizlerle paylaşmak istiyoruz. Tüm üyelerimizin dikkatine… (adsbygoogle = window.adsbygoogle... 

2021-2022 Av sezonu avlanma pullarımız gelmiştir.

Değerli dernek üyelerimiz 2021-2022 Av Sezonu 21 Ağustos 2021 Ctesi günü üveyik-bıldırcın ve yaban domuzu avı ile... 

Olağan Genel Kurul Toplantısı Duyurusu

Derneğimizin olağan genel kurul toplantısı duyurusu…  Derneğimizin olağan genel kurulu 24.07.2021 günü... 

6.987 views

Yizsiz Tüfekler Çap

Kategori : Genel, Tüfek Bilgisi - Etiketler :, , , , , - Tarih : 04 Ekim 2011

Yivsiz Tüfeklerde Çap

Yivsiz Tüfeklerde Çap

Çap, yivsiz bir av tüfeğinde namlu iç genişliğinin ifadesidir. Ancak yaygın olarak bilinen numaralandırma çok eski bir ingiliz sistemine göre yapılmıştır. Buna göre 0.453.6 gr saf kurşun (1 pound ) 12 eşit parçaya bölündükten son¬ra meydana gelen yuvarlak bilyaların meydana getirdiği sayı, (Örmeğin; 12 adet ise) o silahın çapı 12 olarak kabul edilmiştir. Aynı ağırlıktaki saf kurşun 16 eşit parçaya bölünmek sureti ile 16 çap, 20 eşit parçaya bölünmek sureti ile 20 çaplı silah elde edilmiştir. Yivsiz silahların çapları bu şekilde oluşmuştur.
Çıkan sonuca göre, nümerik olarak rakam büyüdükçe tüfeğin çapı küçülmektedir. Yivsiz av tüfeklerinde çaplar, en büyüğü olan 4’ten başlayarak 8, 10, 12,16, 20, 28, 32 ve 36 şeklinde biter. Yivsiz av silahlarında terminoloji olarak çap kelimesi kullanılırken bu terim yivli silahlarda kalibre olarak adlandırılır.
Bazı avcılar, çap büyüdükçe saçmanın hızının da artacağını, bazıları da tersine çapın küçülmesinin hız üzerinde olumlu etki yapacağını savunurlar. Ancak bu her iki inanış da yanlıştır. 10,12, 16 ve 20 çapların namlu çıkış hızları çok ufak farklılıklarla hemen hemen aynıdır. Doğal olarak ulaştıkları mesafeler de aynı olacaktır.

4 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
4 çapta yapılmış tüfekler uzun mesafeli su kuşları avı için popüler silahlardı. Amerikan şirketleri bu çap için fişek üretiminde yüzyılın başlarına kadar devam ettiler ancak 1905’den sonra sadece boş kovan ile diğer doldurma ekip-anları tedariki ile yetindiler.
4 çapda bir kovanın boyu 10 cm. olup içinde 17.72 gr kara barut ve 84.9 saçma ihtiva ediyordu. Afrika’da yaygın bir çap olarak kullanılırken zaman içinde kullanılmaz hale geldi. 10 çap’dan daha yukarı çapların zaman içinde nemlerini kaybetmelerinin başlıca sebepleri, ağır ve pahalı oluşlarının yanında çok sert olan geri tepmeleriydi.

8 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
8 çaplı tüfekler, zamanın diğer bir uzun mesafe kaz-ördek silahıydı. Fakat diğer büyük çaplar gibi, yukarıda sayılan sebeplerin yanında, dumansız barutun ve şokun icadı ile önemini kaybetti. Amerikan şirketleri 1925’e kadar bu çapta fişekleri imal etmeye devam ettiler. Bu çaptaki tüfekler de kara barut zamanında Afrika’da çok tutulan silahlar arasındaydı. Anlatımı daha ileride yer alan paradox namlularda bu çapta kullanılan en yaygın dolulardan biri, 17.72 gram barut ile 1250 grain bilya veya konik bir mermi çekirdeğinden oluşuyordu. Bugünün modern mermilerine kıyasla düşük bir namlu çıkış hızına sahip olmasına rağmen bugün kullanılan 30-06 kalibredeki bir merminin iki katından daha fazla enerji taşıyordu.

10 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Bugün hala çok yaygın olmasa da bazı firmalar tarafından üretimine devam edilmektedir. Eski dönemlerde 10 çap magnum mermi, 90 metre menzilli kaz ve ördek dolusu olarak tanıtılmasına rağmen gerçekte 12 numara 76 cm magnumdan daha fazla etkili değildi. Kara barutun kullanıldığı dönemlerde özellikle Afrika’da yivli tüfek olarak da yaygın şekilde kullanıldı. Mermi, prinç kovan içine yerleştirilmiş 650 ya da 875 grainlik misket ya da konik şekildeki mermi çekirdeği ile 8 dramlık baruttan oluşuyordu. 10 çap etkili bir uzun mesafe silahı olmasına rağmen daha küçük çapların aynı performansı yakalaması ile zaman içinde önemini yitirdi. Günümüzde bu çaptaki dolular sadece su kuşları¬nın avında kullanılmak üzere üretilmektedir.

12 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Bu çap büyük ihtimalle yurdumuzda belki de dünyada en popüler ve kullanım alanı en geniş olanıdır. Bu çaptaki dolular, standart, yüksek hızlı ve magnum olarak 12 numara saçmadan şevrotine ve hatta tek kurşuna kadar çok çeşit¬li seçenekler sunarlar. Her çeşit av hayvanının avında kullanılabilir olmasına rağmen ördek ve kaz avları için vazgeçilmez bir çaptır.

14 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Birinci Dünya Savaşı’ndan önce U.S.A’da üretilen fakat çok da tutulmayan bir çaptı. 14 çapın en ağır karabarut dolusu, aynı dönemin 16 çapına kıyasla hiçbir avantaja sahip değildi. Bu sebeple zaman içinde silinip gitti.

16 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Geçmişte bir dönem 16 çap avcılar tarafından 12 kadar yaygın kullanılıyordu. 16’nın popülerliği, nerede ise 12 çapa yakın olan performansı ile daha hafif ve az hantal olan tüfeğin avantajından geliyordu. Fakat daha sonra alüminyum kasalı yarı otomatik ve pompalı silahların çıkması ile bu hafiflik avantajı pek de önemsenmeyecek ölçüde azaldı. Yine de bazı avcılar daha dar namluların silahın estetiğine katkısı olduğu görüşü ile 16 numaraya sadık kaldılar. 20 numara magnum fişeğin çıkması da 16 çap üzerinde başka bir olumsuz etki yarattı. Çünkü bu fişek 16 çapın en güçlü dolusunun performansını daha hafif ve kullanım kıvraklığı olan 20 çap tüfeklerde sağlayabiliyordu.

20 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Süreç içinde 16 numaranın yaygınlığı giderek azalırken 20 çapınki de bir yandan artıyordu. Piyasaya çıkan bazı 22 kalibre 20 çap kombinasyon tüfeklerin de bunda 20 numara magnum fişekler kadar olmasa da bir miktar katkısı oldu. Bu magnum fişeğin piyasaya sürülmesi ile 20 çaplı silahlar artık göz ardı edilemeyecek kadar önem kazandı.

24 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Günümüzde pek çok avcının adını bile duymamış olabileceği bu çap özellikle 1930’lu yıllarda birkaç silah firması tarafından kullanıldı. Fakat tutulmadı.

28 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Bu çap özellikle İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra artan bir yaygınlık ile yaşamaya devam ettti. Günümüzde pek çok firma, özellikle çift namlulu bazı modellerini bu kalibrede de üretmektedir.

32 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
28 ve 36 çapın arasında kalmaktan dolayı tutunamamış bir çaptır. Avrupa’da 14 milimetre olarak tanınır. 65 milimetrelik 36 çaplı fişekten bir parça daha etkili olmasına rağmen, 75 milimetrelik 36 çap ile kıyaslandığında çok değersiz olduğu görülür.

36 ÇAPLI SİLAHLAR VE FİŞEKLER
Bu çap belki de günümüzün en popüler hafif çapı olarak kabul edilebilir. Orijinal kovan boyu eskiden 50 veya 65 mm idi ve özellikle çocuklar için ideal bir av silahı olarak görülüyordu. Fakat 1934 yılında Winchester model 42 pompalı tüfeği için 76 milimetrelik fişeği çıkardığında 36 çap en azından 28 numara kadar etkili bir hale geldi. Hafif silah tutkunları ve gelişimini henüz tamamala-mamış genç avcılar için ideal bir çaptır.

Yorum Yaz
Ad Soyad :
E-mail :
Yorum :